MVF Ukraynanın 2029-cu ilə qədər maliyyə boşluğunu 54 mlrd dollara qiymətləndirib
Beynəlxalq Valyuta Fondu Ukraynanın 2029-cu ilə qədər kumulativ maliyyələşdirmə boşluğunu 54 mlrd dollar olaraq qiymətləndirib. 29 sentyabrda Ukraynanın donorları Brüsseldə daha çox maliyyə yardımını müzakirə etmək üçün görüşüblər. MVF rəqəmləri şərh etməkdən imtina edib, qiymətləndirmələrin ilkin olduğunu bildirib.
Əsas məqamlar
- MVF Ukraynanın 2029-cu ilə qədər maliyyə boşluğunu 54 mlrd dollar olaraq qiymətləndirib
- 2027-ci ildə maliyyə boşluğu 30–35 mlrd dollar, 2028-də 17 mlrd, 2029-da isə 2 mlrd dollar ola bilər
- 29 sentyabrda donorlar Brüsseldə daha çox yardımı müzakirə etmək üçün görüşüblər
- İlin əvvəlində Aİ Ukrayna üçün 90 mlrd avro (102 mlrd dollar) kredit paketi təsdiqləyib
- Aİ partnyorları bu və gələn il üçün əlavə 30 mlrd avro yardım öhdəliklərini yerinə yetirməyə çağırıb
- Aİ və MVF daha çox yardım üçün islahat planının icrasını şərt qoyur
- Bəzi Aİ ölkələri Rusiyaya məxsus 210 mlrd avro dondurulmuş aktivlərin istifadəsini, digərləri yeni birgə borc buraxılmasını təklif edir
- Prezident Zelenski 24 avqustda ordunun maliyyələşdirilməsi üçün 27 mlrd dollar, o cümlədən 2027-ci ilin yanvar-fevralı üçün 8–10 mlrd dollar lazım olduğunu açıqlayıb
- Baş nazir Serhiy Koretski 14 sentyabrda dövlət maliyyəsinin vəziyyətini "kritikə yaxın" adlandırıb
- Forbes Ukraine 2026-cı il üçün müdafiə büdcəsi kəsirinin xərclərin yenidən bölüşdürülməsi ilə 6–8 mlrd dollara endirilə biləcəyini hesablayıb
Bu niyə vacibdir
MVF-in qiymətləndirməsi Ukraynanın 2029-cu ilə qədər xarici maliyyəyə nə qədər ehtiyac duyacağını miqyasını göstərir və Brüsseldə davam edən donor danışıqları üçün kontekst yaradır. Yardımın davamı islahat planının icrası ilə şərtləndirilir, parlamentdə islahatların ləngiməsi isə 29,5 mlrd dollar beynəlxalq maliyyələşdirməni risk altına qoyur. Aİ üzvləri əlavə vəsaitin mənbəyi — dondurulmuş Rusiya aktivləri və ya yeni birgə borc — məsələsində hələ də fikir ayrılığındadırlar.
Nə baş verdi
29 sentyabr 2026-cı ildə Ukraynanın donorları Brüsseldə daha çox maliyyə yardımını müzakirə etmək üçün görüşüblər. Bu, MVF-in Ukraynanın 2029-cu ilə qədər kumulativ maliyyələşdirmə boşluğunu 54 mlrd dollar olaraq qiymətləndirməsinin fonunda baş verib: 2027-də 30–35 mlrd, 2028-də 17 mlrd, 2029-da isə 2 mlrd dollar. Fond bu rəqəmləri şərh etməkdən imtina edib və qiymətləndirmələrin ilkin olduğunu vurğulayıb. İlin əvvəlində Aİ Ukrayna üçün 90 mlrd avro (102 mlrd dollar) kredit paketi təsdiqləyib və bu və gələn il üçün əlavə 30 mlrd avro yardım öhdəliklərinin yerinə yetirilməsini partnyorlardan istəyib. Avropa Komissiyası və MVF daha çox yardım üçün Ukrayna hökumətindən islahat planının icrasını gözləyir. Avropa İttifaqının iqtisadiyyat komissarı Valdis Dombrovskis və Ukrayna maliyyə naziri Serhiy Marçenko növbəti büdcə dəstəyi tranşı üçün islahatları müzakirə ediblər. Donorlar arasında əlavə maliyyələşdirmənin mənbəyi ilə bağlı fikir ayrılığı qalır: bəzi Aİ ölkələri Rusiyaya məxsus 210 mlrd avro dondurulmuş aktivlərin istifadəsini, digərləri isə yeni birgə Aİ borcunun buraxılmasını təklif edir.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Hər iki mənbə — Forbes Ukraine və ZN.UA — ukraynalıdır və MVF qiymətləndirməsini ilk növbədə daxili təzyiq kontekstində təqdim edir: Baş nazir Serhiy Koretskinin "kritikə yaxın" xəbərdarlığı, Prezident Zelenskinin büdcə kəsirini "kosmik" adlandırması və Forbes Ukraine-in 2026-cı il üçün müdafiə kəsirinin xərclərin yenidən bölüşdürülməsi ilə necə azaldıla biləcəyinə dair təhlili. Diqqət həmçinin 29,5 mlrd dollar beynəlxalq maliyyələşdirmə üçün risk yaradan parlament islahatlarının ləngiməsinə yönəldilib.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr 2027-ci il üçün rəqəmin mənası ilə bağlı fərqlənirlər: Kiyevin öz hesablaması çərçivəsində ödənilməmiş ehtiyaclar ən azı 32 mlrd dollar təşkil edir ki, bu da MVF-in 30–35 mlrd dollar diapazonunun aşağı hissəsinə düşür. Mənbələr həmçinin bu rəqəmin ümumi maliyyələşdirmə boşluğuna, yoxsa daha dar müdafiə/büdcə kəsirinə aid olduğu ilə bağlı fərqlənirlər.
Kontekst
İlin əvvəlində Aİ Ukrayna üçün 90 mlrd avro (102 mlrd dollar) kredit paketi təsdiqləyib. 24 avqustda "İstəklilər Koalisiyası" görüşündə Zelenski Ukraynanın ordunun maliyyələşdirilməsi üçün 27 mlrd dollara, o cümlədən 2027-ci ilin yanvar-fevralı üçün silah alışına 8–10 mlrd dollara ehtiyacı olduğunu açıqlayıb. 14 sentyabrda Baş nazir Serhiy Koretski dövlət maliyyəsinin vəziyyətini "kritikə yaxın" adlandırıb. Son aylarda Rusiya və Ukrayna arasında zərbələr intensivləşib. Forbes Ukraine-in analitik bölməsi 2026-cı il üçün ümumi fondun müdafiə büdcəsi kəsirinin digər büdcə maddələrindən xərclərin yenidən bölüşdürülməsi ilə 6–8 mlrd dollara endirilə biləcəyini hesablayıb.