Rus freqatı Danimarka helikopterinə siqnal raketləri atıb, Kopenhagen Rusiya səfirini çağırıb
14 sentyabr axşamı Beynəlxalq sularda Gedser yaxınlığında Rusiya Hərbi Dəniz Qüvvələrinin freqatı Danimarka Hərbi Hava Qüvvələrinin AS-550 Fennec helikopterinə iki siqnal raketi atıb. Danimarka Rusiya səfirini izahat vermək üçün çağırıb, baş nazir Mette Frederiksen isə hadisəni Rusiyanın Avropaya qarşı artan hibrid müharibəsinin tərkib hissəsi kimi qiymətləndirib. NATO, Ukrayna və Avropa Komissiyası Rusiyanın hərəkətlərini pisləyib, Rusiya səfiri Vladimir Barbin isə günahı Danimarka helikopterinin manevrlərinin "provokasiyası" üzərinə qoyub.
Əsas məqamlar
- 14 sentyabr axşamı Rusiya freqatı Danimarka Hərbi Hava Qüvvələrinin AS-550 Fennec helikopterinə iki siqnal raketi atıb
- Hadisə Danimarkanın Falster adasının cənub nöqtəsi olan Gedser yaxınlığında beynəlxalq sularda baş verib
- Helikopter Rusiya freqatının fotoşəkili zamanı mütəmadi uçuş həyata keçirirdi
- Danimarka Rusiya səfirini izahat vermək üçün Xarici İşlər Nazirliyinə çağırıb
- Baş nazir Mette Frederiksen hadisəni Rusiyanın Avropaya qarşı hibrid müharibəsinin genişləndirilməsi kimi xarakterizə edib
- NATO, Ukrayna və Avropa Komissiyası Rusiyanın hərəkətlərini pisləyib, Rusiya səfiri Vladimir Barbin isə günahı Danimarka helikopterinin üzərinə qoyub
- Sentyabrın əvvəlində Danimarka kəşfiyyatı Rusiyanın Kiyevə hərbi yardımla bağlı Danimarka müdafiə müəssisələrinə sabotaj hazırladığını bildirib
Bu niyə vacibdir
Bu hadisə NATO üzvü ölkənin hava qüvvələri ilə Rusiya hərbi gəmisi arasında beynəlxalq sularda birbaşa hərbi qarşıdurma tipli insidenti müəyyən edir. Danimarka, NATO, Ukrayna və Avropa Komissiyasının hamısının Rusiyanı pisləməsi hadisəni Avropaya qarşı Rusiya aqressiyasının və hibrid müharibəsinin genişləndirilməsinin bir hissəsi kimi qiymətləndirməyə gətirib çıxarır. Rusiya səfirinin əks hekayə təqdim etməsi məsuliyyət üzərində diplomatik mübahisəyə çevrilib.
Nə baş verdi
14 sentyabr axşamı Danimarkanın cənub sahilləri yaxınlığında, Falster adasının cənub nöqtəsi Gedser yaxınlığında beynəlxalq sularda Rusiya Hərbi Dəniz Qüvvələrinin freqatı Danimarka Hərbi Hava Qüvvələrinin AS-550 Fennec helikopterinə iki siqnal raketi atıb. Helikopter Rusiya freqatının fotoşəkilini çəkərkən insident baş verib, raketlərdən biri helikopterə yaxın keçib. Danimarka Rusiya səfirini izahat vermək üçün çağırıb. Baş nazir Mette Frederiksen Rusiyanın Avropaya qarşı hibrid müharibəni genişləndirdiyini və qorxutmaq, ayrılıq yaratmaq istədiyini söyləyib. Xarici işlər naziri Lars Løkke Rasmussen raket atəşini "tamamilə qəbuledilməz" adlandırıb. NATO sözçüsü Allison Hart hadisəni Rusiyanın məsuliyyətsiz hərəkəti kimi pisləyib. Ukrayna xarici işlər naziri Andriy Sybiha Danimarka ilə tam həmrəylik ifadə edib. Avropa Komissiyasının müdafiə üzrə komissarı Andrius Kubilius Rusiyanı Danimarkanı manipulyasiya etməkdə ittiham edib. Rusiya səfiri Vladimir Barbin isə günahı helikopterin manevrlərinin provokasiyası üzərinə qoyub.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Bütün təmin edilmiş mənbələr Ukrayna mətbuatına aiddir və hadisəni NATO müttəfiqinə qarşı Rusiyanın provokasiyasız aqressiyası kimi təqdim edir. Ukrayna XİN rəhbəri Andriy Sybihanın Danimarka ilə həmrəylik bəyanatı və onun Rusiyanın hərəkətlərini "provokativ və qəbuledilməz" adlandırması ön plana çəkilir. Ukrayna mətbuatı hadisəni Kiyevə hərbi yardımla bağlı Danimarka müdafiə müəssisələrinə qarşı Rusiyanın iddia edilən sabotaj planları kontekstində, Ukraynadakı müharibənin daha geniş kontekstində çərçivələyir. Danimarka, NATO və Avropa Komissiyasının reaksiyaları ilə yanaşı, ukrayna və avropa institusional cavabları önə çəkilir.
Beynəlxalq mənbələr bu barədə necə yazır
Təmin edilmiş mənbələrdə beynəlxalq çərçivə ayrıca təqdim edilmir.
Mənbələr nədə fərqlənir
Hadisənin məsuliyyəti mübahisəlidir: Danimarka, NATO, Ukrayna və Avropa Komissiyası günahı Rusiyanın provokasiyalı hərəkətlərinə aid edir, Rusiyanın səfiri Vladimir Barbin isə günahı Danimarka helikopterinin provokasiyalı manevrlərinə aid edir və Rusiyanın dənizdə insidentlərin qarşısının alınmasına dair razılaşma təkliflərinin Danimarka tərəfindən rədd edildiyini iddia edir.
Kontekst
Sentyabrın əvvəlində Danimarka kəşfiyyatı Rusiyanın Kiyevə hərbi yardımla bağlı Danimarka müdafiə sənayesi müəssisələrinə qarşı sabotaj əməliyyatları hazırladığını bildirib. Frederiksen hadisəni Avropada müşahidə olunan Rusiya davranışının bir hissəsi kimi qiymətləndirib və NATO-nun sınağa çəkildiyini söyləyib.