ABŞ Nümayəndələr Palatası Graham-Blumenthal Rusiya sanksiyaları qanun layihəsi üçün növbəti həftə səsvermə keçirəcək
ABŞ Nümayəndələr Palatası Rusiya və İrana qarşı sanksiyaları nəzərdə tutan Graham-Blumenthal qanun layihəsi (H.R. 5334) üzrə növbəti həftə səsvermə keçirməyi planlaşdırır. Layihə Senatda 7 avqust 2026-cı ildə 86-ya 11 nisbətində qəbul edilib, lakin onun tarif müddəaları və əsas Senat təşəbbüskarı Lindsey Qreqamın iyulda vəfat etməsi səbəbindən Nümayəndələr Palatasında iki partiyanın müqaviməti ilə üzləşir.
Əsas məqamlar
- Səsvermə Sentabrın 14-də Palatanın Qaydalar Komitəsində, bütün Palata üçün isə ortası ilə növbəti həftə nəzərdə tutulub
- Qanun layihəsi prezidentə Rusiya neft və qazının ən iri beş alıcısına və Rusiyanın enerji sanksiyalarından yan keçməsinə kömək edən ən iri beş ölkəyə 100%-ə qədər tarif tətbiq etmək səlahiyyəti verir
- Rusiya mənşəli mallara birbaşa 500%-ə qədər tarif tətbiq oluna bilər
- Rusiya rəhbərliyinə, enerji sektoruna, müdafiə sənayesinə və kölgə donanmasına qarşı məcburi sanksiyalar nəzərdə tutulur
- Senat qanun layihəsini 7 avqust 2026-cı ildə 86 lehinə, 11 əleyhinə səslə qəbul edib
- Senator Lindsey Qreqam iyulun 10-da Kiyevdə Ağ Ev ilə razılaşmanın əldə olunduğunu elan etdikdən iki gün sonra – iyulun 12-də vəfat edib
- Palatanın demokratları və bəzi respublikaçılar layihənin Trampa həddən artıq yeni tarif səlahiyyətləri verəcəyindən narahatlıq ifadə edirlər
- Ticarət Palatası və biznes dairələri tarif müddəalarının çıxarılmasını, əvəzində hədəfli sanksiyalar və Rusiya enerjisi alan ölkələrlə diplomatıyanın gücləndirilməsini tələb edirlər
Bu niyə vacibdir
Qanun layihəsi qəbul olunarsa, Rusiyanın liderliyinə, enerji sektoruna, müdafiə sənayesinə və kölgə donanmasına qarşı geniş sanksiyalar, həmçinin Rusiya neft və qazının ən iri alıcılarına 100%-ə qədər tarif tətbiq olunacaq. Layihə artıq Senatdan keçib və Rusiya və üçüncü ölkələrin iştirakçılarına qarşı ABŞ-ın iqtisadi təzyiqinin əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirilməsini təmsil edir. Lakin Nümayəndələr Palatasında Demokratlar və bəzi respublikaçılar prezidentə həddən artıq yeni tarif səlahiyyətlərinin verilməsinə və enerji qiymətlərinin artmasına etiraz edirlər. Qanun layihəsinin taleyi Ukraynanın davam edən müharibədəki mövqeyinə təsir göstərəcək və ABŞ Konqresinin Moskvaya təzyiq göstərmək iradəsini nümayiş etdirəcək.
Nə baş verdi
ABŞ Nümayəndələr Palatasının Qaydalar Komitəsi H.R. 5334 nömrəli «Lindsi Qreqamın Rusiya və İrana Qarşı Sanksiyalar Aktı»nı sentyabrın 14-ü günortadan sonra müzakirəyə çıxarmağı planlaşdırır. Bloomberg-in sentyabrın 11-də verdiyi məlumata görə, qanun layihəsi üzrə bütöv Palata səsverməsi bunu izləyən həftədə keçiriləcək. Layihə prezidentə Rusiya xam neft və təbii qazının ən iri beş alıcısına, eləcə də Rusiyanın enerji sanksiyalarından yan keçməsinə kömək edən ən iri beş ölkəyə 100%-ə qədər tarif tətbiq etmək, birbaşa Rusiyadan idxal olunan mallara isə 500%-ə qədər tarif tətbiq etmək səlahiyyəti verir. O, həmçinin Rusiya rəhbərliyinə, enerji sektoruna, müdafiə sənayesi və kölgə donanması ilə əməkdaşlıq edənlərə qarşı məcburi sanksiyalar nəzərdə tutur.
Senat qanun layihəsini 7 avqust 2026-cı ildə 86 lehinə, 11 əleyhinə səslə qəbul edib. Lakin Palatada Demokratların azlıq lideri Hakeem Cffris və digər Demokratlar – Qreqori Miks, Riçard Nil, Don Bayer, həmçinin senatorlar Ron Vayden və Elizabet Voren – Trampa yeni tarif səlahiyyətləri verilməsinə qarşı çıxırlar. Onlar bildirirlər ki, prezidentin Rusiyaya dəstək verən şirkət, şəxs və gəmilərə qarşı sanksiyalar tətbiq etmək üçün kifayət qədər səlahiyyəti artıq mövcuddur. ABŞ Ticarət Palatası və biznes nümayəndələri Palata rəhbərliyinə məktub göndərərək tarif müddəalarının çıxarılmasını, əvəzində hədəfli sanksiyaların gücləndirilməsini və Rusiya enerjisi alan ölkələrlə əlaqəli diplomatıyanı tələb ediblər.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Təqdim olunan bütün beş mənbə ukraynalıdır və yaxınlaşan Palata səsverməsini Ukrayna üçün dönüm nöqtəsi kimi təqdim edir, qanun layihəsinin Rusiyanın enerji sektoru, müdafiə sənayesi və kölgə donanmasına qarşı geniş sanksiyalar nəzərdə tutduğunu vurğulayır. Ukrayna mətbuatı Ukraynaya yaxın səsləri – xüsusilə Prezident Volodimir Zelenskinin Yalta Avropa Strategiyası görüşündə Konqresə qanun layihəsini dərhal qəbul etməyə çağırışını – ön plana çıxarır. Senator Cinni Şahinin ictimai müraciəti və adı açıqlanmayan Avropa rəsmisinin qanun layihəsini «Ukraynaya dəstəyin mühüm siyasi və simvolik siqnalı» kimi xarakterizə etməsi də Ukrayna mənbələrində əks olunur, eyni zamanda ABŞ daxilindəki müqavimət etiraf edilir.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr Senatın səsvermə nəticələri və tarixi ilə bağlı fərqlənir: bir mənbə 7 avqustda 86-ya 11 nisbətini, digəri isə 28 iyulda 86-ya 12 nisbətini göstərir.
Kontekst
Qanun layihəsi 2025-ci ilin aprelində ABŞ Senatına təqdim edilib; ilkin versiyada Rusiya enerjisi almaya davam edən ölkələrdən idxala 500% tarif təklif olunub. 2026-cı il iyulun 10-da Senator Lindsи Qreqam Kiyvə səfəri zamanı Ağ Ev ilə yenilənmiş versiya üzrə razılaşmanın əldə olunduğunu elan edib, iki gün sonra – iyulun 12-də isə qəflətən vəfat edib. 7 avqust 2026-cı ildə Senat qanun layihəsini 86-ya 11 nisbətində qəbul edib. Çin, Hindistan və Türkiyə Rusiya neft məhsullarının ən iri alıcıları sırasındadır və qanun layihəsinin tarif müddəalarının potensial hədəfləri arasındadır. 2025-ci ilin iyununda Wall Street Journal Tramp administrasiyasının Qreqamı qanun layihəsini yumşaltmağa məcbur etdiyini yazıb; Politico 31 avqustda qanun layihəsinin Palatada partiyalararası fikir ayrılıqları səbəbindən uğursuz ola biləcəyini bildirib.