Respublikaçı konqresmenlər Trampın 350 milyardlıq müdafiə paketini bloklamaqla hədələyir
ABŞ Nümayəndələr Palatasında artan sayda respublikaçı konqresmen, Donald Trampın administrasiyasının seçkilərdən sonra Konqressdən ən azı 350 milyard dollar əlavə müdafiə xərcləməsi istəyini, Moskva üzərində təzyiqi gücləndirənə qədər dəstəkləməyəcəkləri ilə hədələyir. Narazılıq Trampın Putinlə dizel razılaşmasına, Rusiyaya qarşı sanksiyaların tətbiqindən imtinaya və Ukraynanın peyk sistemlərindən istifadəsinin məhdudlaşdırılmasına görədir.
Əsas məqamlar
- Respublikaçıların bir hissəsi 350 milyard dollarlıq əlavə müdafiə paketini Moskva üzərində təzyiq artırılanadək bloklamaqla hədələyir
- Tramp administrasiyası seçkilərdan sonra Konqressdən ən azı 350 milyard dollar müdafiə xərcləməsi istəyir
- Müdafiə naziri Pit Hegset 1,5 trilyon dollarlıq rekord büdcə üçün Konqresə təzyiq göstərir
- Don Beykon bildirib ki, Trampın qanunvericilik gündəliyi Rusiyanı cəzalandırmayana qədər 119-cu Konqresin sonunadək 'ölüdür'
- Beykon administrasiyaya Ukrayna ilə kəşfiyyat mübadiləsinin və Starlinkə çıxışın azaldılmasını işğalçıya və şəhərləri bombalayan müharibə cinayətkarına kömək adlandırıb
- Brayan Fitcpatrik Ukrayna üçün peyk texnologiyaları bərpa edilməsə 'nəticələr' olacağını vəd edib
- Beş respublikaçının imzaladığı ikipartiyalı məktubda dizel sazişinin yeni sanksiyalar qanununun 'ruhunu, hətta hərfini pozduğu' bildirilir
Bu niyə vacibdir
Respublikaçıların bu dəfəki etirazı Trampın seçkidən sonrakı müdafiə xərcləri və daha geniş qanunvericilik gündəliyini pozmaq gücünə malikdir. Mübahisə ABŞ-ın daxili enerji və müdafiə siyasətini birbaşa Rusiya və Ukraynaya qarşı siyasətlə bağlayır; eyni zamanda Ukraynanın kəşfiyyat və Starlinkə çıxışının məhdudlaşdırılması prezidentin öz partiyasından açıq tənqid alır. Bir neçə respublikaçı tənqidçi ya təqaüdə çıxır, ya da siyasi cəhətdən müdafiə olunduqları üçün Ağ Evə qarşı çıxmaqdan çəkinmir; Spiker Mayk Conson yalnız müdafiə maliyyəsi ilə deyil, bütün seçkidən sonrakı respublikaçı gündəliyi ilə bağlı çətinliklərlə üzləşir.
Nə baş verdi
ABŞ Nümayəndələr Palatasında Tramp administrasiyasının seçkilərdən sonra Konqressdən ən azı 350 milyard dollar əlavə müdafiə xərcləməsi istəyinə qarşı artan respublikaçı müxalifəti formalaşıb. Konqresmenlər narazılıqlarını üç əsas məsələ ilə əsaslandırırlar: Trampın Putinlə imzaladığı dizel yanacağı idxalı sazişi, Rusiyaya qarşı sanksiyaların tətbiqindən imtina və Ukraynanın Starlink daxil peyk sistemlərindən istifadəsinin məhdudlaşdırılması. Konqresmen Don Beykon (təkrar seçkidə namizəd olmayacağını açıqlayıb) Trampın qanunvericilik gündəliyinin 'ölü' olduğunu bəyan edib və administrasiyanı Rusiyanı 'cəzalandırmamaqda' günahlandırıb. Həmkarı Brayan Fitcpatrik Ukrayna üçün peyk texnologiyaları bərpa edilməsə 'nəticələr' olacağını vəd edib, qurumların işlərini görməsələr maliyyə almayacağını söyləyib. Müdafiə naziri Pit Hegset aylardır Konqresdən 1,5 trilyon dollarlıq 'nəsillər üçün bir dəfəlik investisiya' adlandırdığı rekord büdcə tələb edir. 350 milyardlıq əlavə paket maliyyə mənbələri üzrə fikir ayrılıqlarına görə Konqresdə durğunluqdadır. Keçən həftə beş respublikaçı - Maykl Makkol, Den Nyxaus, Co Vilson, Beykon və Fitcpatrik - daxil olmaqla ikipartiyalı qanunverici qrupu Trampa məktub göndərərək dizel sazişinin yeni sanksiyalar qanununun 'ruhunu, hətta hərfini' pozduğunu bildirib və qanunun 'tam və gecikdirilmədən' tətbiqini tələb edib. Spiker Mayk Conson Putə 'etibar etmək olmadığını' və Trampın sanksiyaların dayandırılması qərarının Ağ Evlə müzakirə olunacağını söyləyib.
Mənbələr nədə fərqlənir
Ukrayna mənbələri 350 milyardlıq müdafiə paketinin tərkibini fərqli təqdim edir: bir versiyada 17 milyard dollar 'Golden Dome' raket əleyhinə müdafiə sisteminə, 47 milyard dollar döyüş sursatı istehsalına və 113 milyard dolları müdafiə sənayesinə (40 milyarddan çoxu kritik minerallara) ayrılır; digər versiyada əlavə olaraq hərbi qulluqçular üçün mənzil və infrastruktur olan 'Warrior Ethos' proqramına 36 milyard dollar daxildir. Mənbələr həmçinin vəziyyəti müxtəlif çərçivələyir: bəzi materiallar respublikaçıların artıq Pentaqon büdcəsini blokladığını, digərləri isə administrasiyanı Rusiya ilə bağlı kursunu dəyişməyəcəyi təqdirdə əlavə maliyyəni bloklamaqla hədələdiyini yazır.
Kontekst
ABŞ Müdafiə naziri Pit Hegset Konqresdən 1,5 trilyon dollarlıq rekord müdafiə büdcəsi istəyir və hazırda maliyyə mənbələri üzrə fikir ayrılıqlarına görə 350 milyardlıq əlavə paket Konqresdə durğun vəziyyətdədir. Demokratlar Trampın İranla müharibəsinə demək olar ki, yekdilliklə qarşı çıxdıqları üçün respublikaçı liderlərin paketin keçməsi üçün fraksiyanın demək olar ki, hamısının səsinə ehtiyacı var. Beş respublikaçının da aralarında olduğu ikipartiyalı məktub dizel sazişini yeni sanksiyalar qanununun 'ruhunun pozulması' adlandırıb. Tramp öz mövqeyini müdafiə edərək Rusiyanı sülh danışıqlarından uzaqlaşdırmaq istəmədiyini və Volodimir Zelenskini 'müharibəni bitirmək istəməməkdə' günahlandırıb.