Cənubi Koreya Ukraynanın üzr istəyini yetərsiz sayır, səfirin geri çağırılması müzakirə olunur
Cənubi Koreyanın xarici işlər naziri Ço Hyon bildirib ki, Ukraynanın iki şimali koreyalı hərb əsirinin Cənubi Koreyaya təhvil verilməsi barədə məlumatın açıqlamasına görə göndərdiyi üzr istəyi Seulun gözləntilərini qarşılamayıb. Seul, o cümlədən Ukraynadakı səfiri Pak Hi-çanın geri çağırılması da daxil olmaqla, "qəti tədbirlər" görməyi nəzərdən keçirir. Kiyev isə razılaşmanın mövcudluğunu rədd edir və vəziyyəti "diplomatik anlaşılmazlıq" adlandırır.
Əsas məqamlar
- 23 sentyabr 2026-cı ildə Volodimir Zelenski BMT Baş Assambleyasında iki şimali koreyalı hərb əsirinin Cənubi Koreyaya təhvil verildiyini açıqlayıb.
- 6 oktyabr 2026-cı ildə Cənubi Koreyanın xarici işlər naziri Ço Hyon parlament dinləməsində Kiyevdən göndərilmiş üzr istəyinin Seulun gözləntilərini qarşılamadığını deyib.
- Ço Hyon bildirib ki, üzr istəsi Ukraynanın xarici işlər naziri Andrii Sibihadan gəlib, lakin Seul prezident Zelenskidən şəxsi üzr istəyini istəyirdi.
- Seul səfir Pak Hi-çanın geri çağırılmasını və digər cavab tədbirlərini nəzərdən keçirir; bu təklifi bir millət vəkili irəli sürüb.
- Seul iddia edir ki, təhvil verilmə haqqında məlumatın gizli saxlanmasına dair razılaşma var idi və bunu ilk olaraq ukraynalı tərəf xahiş edib; Kiyev hər hansı razılaşmanın mövcudluğunu rədd edir.
- 2 oktyabr 2026-cı ildə Cənubi Koreya prezidenti Li Je-myon Kiyev razılaşmanı tanımayacağı və üzr istəməyəcəyi təqdirdə əlavə tədbirlər görməklə hədələyib.
- İki şimali koreyalı əsgər 2025-ci ilin yanvarında Rusiyanın Kursk vilayətində ukraynalı qüvvələr tərəfindən əsir götürülüb və sentyabrın ortasında Cənubi Koreyaya göndərilib.
Bu niyə vacibdir
Bu, Ukrayna ilə Ukraynaya qeyri-ölümcül yardım göstərən Cənubi Koreya arasında nadir ictimai diplomatik qarşıdurmadır. Seul səfirin geri çağırılması və digər cəza tədbirləri də daxil olmaqla konkret addımları nəzərdən keçirir, məsələ həssas əsir mübadiləsi ilə bağlı məxfilik razılaşmasının mövcudluğu haqqında ziddiyyətli iddialardan qaynaqlanır. Kiyev Şimali Koreya qoşunlarının müharibədə iştirakını vurğulamağa çalışdığı bir vaxtda bu mübahisə Ukraynanın Şərqi Asiyadakı diplomatiyasını çətinləşdirir.
Nə baş verdi
Cənubi Koreyanın xarici işlər naziri Ço Hyon 6 oktyabr 2026-cı ildə parlament dinləməsində bildirib ki, Ukraynanın iki şimali koreyalı hərb əsirinin təhvil verilməsi barədə məlumatın açıqlamasına görə göndərdiyi üzr istəyi Seulun gözləntilərini qarşılamayıb. Onun sözlərinə görə, üzr istəsi Ukraynanın xarici işlər naziri Andrii Sibihadan daxil olub, lakin Seul prezident Zelenskidən şəxsi üzr istəyini istəyirdi. Ço Hyon qeyd edib ki, hökumət cavab tədbirlərini, o cümlədən Ukraynadakı səfir Pak Hi-çanın geri çağırılmasını nəzərdən keçirir; bu təklifi bir millət vəkili irəli sürüb. O həmçinin bildirib ki, əvvəlcədən razılaşma var idi ki, təhvil verilmə Cənubi Koreyada qalan əsgərləri və onların ailələrini qorumaq üçün gizli saxlanılacaq, və bunu ilk olaraq ukraynalı tərəf xahiş edib. Ukrayna tərəfində Prezidentin kommunikasiya məsləhətçisi Dmytro Lytvyn hər hansı məxfilik razılaşmasının mövcudluğunu rədd edib, Andrii Sybiha isə vəziyyəti "diplomatik anlaşılmazlıq" adlandırıb və tezliklə həll olunacağına ümidvar olduğunu bildirib. Prezident Aparatı Yonhap-a izah edib ki, Kiyev yalnız təhvil verilmə faktını açıqlayıb, prosesin təfərrüatlarını yox.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Ukrayna mətbuatı əsasən xarici işlər naziri Andrii Sibihanın mövqeyini əsas götürür, o vəziyyəti "diplomatik anlaşılmazlıq" adlandırır və tezliklə həll olunacağına ümid edir. Prezidentin kommunikasiya məsləhətçisi Dmytro Lytvyn-in hər hansı məxfilik razılaşmasını rədd etməsi və Prezident Aparatının Kiyevin yalnız təhvil verilmə faktını açıqladığını, prosesin təfərrüatlarını isə açmadığını bildirməsi tez-tez vurğulanır. Bir çox ukraynalı başlıq Seulun Zelenskidən şəxsi üzr istədiyinə diqqət çəkir və məsələni üzr istəyinin səviyyəsi, yoxsa mahiyyəti məsələsi kimi qələmə verir. Ukrayna tərəfinin vurğusu əsirlərin təyinat yerinin açıqlanmasının legitimliyini qorumaq və məxfilik razılaşmasının mövcudluğuna qarşı çıxmaqdır.
Beynəlxalq mənbələr bu barədə necə yazır
Mövcud beynəlxalq çeşiddə yeganə ingilisdilli mənbə olan Azərbaycan agentlik teleqramı hekayəni Seulun Ukraynadakı səfirini geri çağıra biləcəyi diplomatik nəticə üzərində qurur. Beynəlxalq reportyorlar əsasən Yonhap agentliyinə və Cənubi Koreyanın xarici işlər naziri Ço Hyonun parlament bəyanatlarına əsaslanır, üzr istəyinin gözləntiləri qarşılamadığına diqqət çəkilir. Mübahisə Cənubi Koreyanın Ukraynaya humanitar və qeyri-ölümcül yardım göstərən tərəfdaş kimi mövqeyini və Şimali Koreya qoşunlarının müharibədə iştirakı ilə bağlı Kiyevin narahatlığını əhatə edir.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr arasında iki əsas ziddiyyət var. Birincisi, Cənubi Koreya təhvil verilmə haqqında məxfilik razılaşmasının mövcud olduğunu və bu razılaşmanın pozulduğunu, həmçinin Ukrayna prezidentindən şəxsi üzr istəyini istədiyini iddia edir; Dmytro Lytvyn isə adından çıxış edərək Prezident Aparatı adından hər hansı belə razılaşmanın mövcudluğunu rədd edir və əsirlərin təyinat yerini gizlətməyin yanlış olacağını bildirir. İkincisi, bir mənbə 2026-cı ilin iyulunda Seul ilə Kiyevin iki şimali koreyalı əsirin Cənubi Koreyaya verilməsi barədə razılığa gəldiyini bildirir ki, bu da daha geniş yayılmış xəbər ardıcıllığı ilə – əsirlərin 2025-ci ilin yanvarında əsir götürülməsi və sentyabrın ortasında Cənubi Koreyaya gəlməsi ilə – ziddiyyət təşkil edir.
Kontekst
İki şimali koreyalı əsgər Rusiya tərəfində döyüşərkən 2025-ci ilin yanvarında Rusiyanın Kursk vilayətində ukraynalı qüvvələr tərəfindən əsir götürülüb və sentyabrın ortasında Cənubi Koreyaya göndərilib. Prezident Volodimir Zelenski 23 sentyabr 2026-cı ildə BMT Baş Assambleyasındakı çıxışı zamanı təhvil verilməni ictimai şəkildə açıqlayıb. Cənubi Koreya prezidentinin administrasiyanasından yüksək vəzifəli bir məmur təsdiq edib ki, Ukrayna Prezidentinin Aparatı Zelenskinin çıxışında iki əsiri xatırlayacağı barədə Seulə əvvəlcədən xəbər verib, lakin dəqiq ifadə tərzi aydın deyildi. 2 oktyabr 2026-cı ildə Cənubi Koreya prezidenti Li Je-myon Kiyev məxfilik razılaşmasını tanımayacağı və üzr istəməyəcəyi təqdirdə əlavə tədbirlər görməklə hədələyib. Seul mübahisəni diplomatik kanallar vasitəsilə həll etməyə çalışdığını və Ukrayna ilə tərəfdaşlıq münasibətlərinin qorunmasının vacibliyini vurğulayır.