ABŞ Ukrayna uşaqlarının deportasiyası ilə bağlı 10 şəxs və 17 təşkilata sanksiya tətbiq edib
Avropa İttifaqı Şurası 28 sentyabr tarixində Ukrayna uşaqlarının Rusiya Federasiyasına və müvəqqəti işğal olunmuş ərazilərə qanunsuz deportasiyası və məcburi köçürülməsi, həmçinin onların ideoloji təbliğat və hərbi-ləhzi təhsil vasitəsilə məcburi assimilyasiyasında iştirak etmiş 10 nəfər və 17 təşkilat əleyhinə yeni sanksiya paketi qəbul edib.
Əsas məqamlar
- 28 sentyabr 2026-cı il tarixində ABŞ Şurası Ukrayna uşaqlarının deportasiyası ilə əlaqədar 10 şəxs və 17 təşkilat əleyhinə sanksiya qərarı qəbul edib.
- Sanksiyaya düşənlər arasında Tatarıstan Respublikasının prezidenti Rustam Minnikhanov, işğal olunmuş ərazilərin təhsil və elm naziri və nazir müavinləri, eləcə də özünü " Donetsk Xalq Respublikası" elan edən qurumun idman və turizm naziri var.
- Siyahıya Moskva Şəhər Turizm Komitəsi, uşaqların istirahəti, turizmi və əyləncəsi sahəsində xidmət göstərən iki Rusiya şirkəti, Rusiya və işğal altındakı ərazilərdəki uşaq düşərgələri və idman mərkəzləri daxildir.
- Şimali Koreyanın dövlət müəssisəsi olan Songdowon Beynəlxalq Uşaq Düşərgəsi də sanksiya paketinə daxil edilib; ABŞ diplomatlarına görə, o, Rusiya ilə əməkdaşlıqda uşaqların köçürülməsi və prorusiya narrativlərinin yayılması proqramlarında iştirak edir.
- Sanksiya tətbiq olunan şəxslərin aktivləri dondurulur, ABŞ vətəndaşları və şirkətləri üçün onlara maliyyə vəsaiti və iqtisadi resurslarının verilməsi qadağandır; fiziki şəxslər üçün əlavə olaraq ABŞ ərazisinə giriş və tranzit qadağası nəzərdə tutulur.
- 22 sentyabr 2026-cı ildə ABŞ Şurası Ukraynanın ərazi bütövlüyünü, suverenliyini və müstəqilliyini pozan və ya təhdid edən şəxslərə qarşı məhdudiyyət tədbirlərini daha 36 ay uzadıb, eyni zamanda Rusiya oliqarxları Alişer Usmanov və Mixail Fridmanı siyahıdan çıxarıb.
- "Bring Kids Back" platformasının məlumatına görə, tam miqyaslı işğalın başlanğıcından bəri Rusiya 20 mindən çox ukraynalı uşağı deportasiya edib; 2026-cı ilin sentyabr ayına olan vəziyyətə görə onlardan 2500-dən çoxu geri qaytarılıb.
Bu niyə vacibdir
Bu addım ABŞ-nin məhdudiyyət tədbirlərini xüsusi olaraq ukraynalı uşaqların deportasiyası və məcburi assimilyasiyasında iştirak edən aktyorlara, o cümlədən Şimali Koreyanın dövlət düşərgəsinə qarşı genişləndirir. Sanksiya ideoloji yenidən tərbiyələndirmə və hərbi-ləhzi tərbiyəni də fiziki köçürmə ilə yanaşı təsir mexanizmi kimi tanıyır. Eyni zamanda, 22 sentyabr qərarı əsas sanksiyalar çərçivəsini daha 36 ay uzadıb, lakin eyni prosesdə iki Rusiya oliqarxı siyahıdan çıxarılıb ki, bu da fərdi yanaşmanın qeyri-bərabərliyini nümayiş etdirir.
Nə baş verdi
Avropa İttifaqı Şurası 28 sentyabr 2026-cı il tarixində Ukraynanın ərazi bütövlüyünü, suverenliyini və müstəqilliyini pozan və ya təhdid edən şəxslərə qarşı sanksiya siyahısına daha 10 fiziki şəxs və 17 təşkilat əlavə edib. Yeni paket xüsusi olaraq Ukrayna uşaqlarının Rusiya Federasiyasına və müvəqqəti işğal altında olan ərazilərə qanunsuz deportasiyası, məcburi köçürülməsi və onların ideoloji təbliğat və hərbi-ləhzi təhsil vasitəsilə assimilyasiyası ilə məşğul olan şəxslər və qurumları hədəf alır. Siyahıya Tatarıstan prezidenti Rustam Minnikhanov, işğal altındakı ərazilərin təhsil və elm naziri və müavinləri, "Donetsk Xalq Respublikası"nın idman və turizm naziri, həmin ərazilərdəki uşaq düşərgələri və məktəblərin rəhbərləri, Moskva Şəhər Turizm Komitəsi, uşaqların istirahəti, turizmi və əyləncəsi sahəsində xidmət göstərən iki Rusiya şirkəti, habelə Rusiya və işğal altındakı ərazilərdə uşaqları "Rusiya kimlik çərçivəsinə" inteqrasiya məqsədli tədbirlər həyata keçirən uşaq düşərgələri və idman mərkəzləri daxildir. Şimali Koreyanın Songdowon Beynəlxalq Uşaq Düşərgəsi də siyahıya əlavə olunub; ABŞ diplomatlarına görə, bu düşərgə Rusiya ilə koordinasiyada ukraynalı uşaqların köçürülməsi və prorusiya narrativlərinin yayılması proqramlarında iştirak edir. Sanksiya tətbiq olunanlara qarşı aktivlərin dondurulması, ABŞ vətəndaşları və şirkətləri üçün maliyyə vəsaiti və iqtisadi resursların verilməsinin qadağan edilməsi, fiziki şəxslər üçün isə əlavə olaraq ABŞ ərazisinə giriş və tranzit qadağası tətbiq olunur.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr Rusiyanın tam miqyaslı işğalın başlanığıcından bəri deportasiya etdiyi ukraynalı uşaqların ümumi sayının qiymətləndirilməsində fərqlənir: ABŞ Şurasının istinadə alınan rəqəmi 20 500-dən çox, "Bring Kids Back" platformasının göstəricisi isə 20 000-dən çoxdur.
Kontekst
"Bring Kids Back" platformasının məlumatına görə, tam miqyaslı işğalın başlanğıcından bəri Rusiya 20 mindən çox ukraynalı uşağı deportasiya edib; 2026-cı ilin sentyabr ayına olan vəziyyətə görə onlardan 2500-dən çoxu geri qaytarılıb. 17 mart 2023-cü ildə Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi Vladimir Putin və Rusiyanın uşaq hüquqları üzrə müvəkkili Mariya Lvova-Belova barəsində işğal olunmuş ərazilərdən uşaqların qanunsuz köçürülməsinə görə həbs orderi verib. 2026-cı ilin may ayında Böyük Britaniya 85 Rusiya vətəndaşına, o cümlədən 29 uşaqların məcburi deportasiyası, ideoloji təbliğatı və hərbiləşməsində iştirak edən şəxsə, eləcə də Şimali Koreyadakı Songdowon düşərgəsinə qarşı sanksiya tətbiq edib. 2026-cı ilin sentyabr ayında ABŞ Prezident Donald Tramp ukraynalı uşaqların məcburi deportasiyasına görə sanksiya qanununu genişləndirən qanun imzalayıb.