Rusiya dronları Moldovanın hava məkanını pozub, biri partlayıb
Rusiyanın Ukraynaya hücumu zamanı sentyabrın 23-dən 24-nə keçən gecə ən azı dörd Rusiya dronu Moldovanın hava məkanını pozub. Prezident Maya Sandunun sözlərinə görə, onlardan biri ölkənin şimalında partlayıb. Floreşti rayonunda tapılan qalıqlar ilkin qiymətləndirməyə görə Rusiyanın istehsalı olan "Gerbera" modelinə məxsusdur. Şimal hava məkanı müvəqqəti bağlanıb, 07:46-da yenidən açılıb. Hadisə ilə əlaqədar Rumıniya qırıcı təyyarələrini havaya qaldırıb, Polşa isə hərbi aviasiyasını hazırlayıb.
Əsas məqamlar
- 23-24 sentyabrda Rusiyanın Ukraynaya kütləvi hücumu zamanı ən azı 4 Rusiya dronu Moldovanın hava məkanını pozub
- Dronlar Vinnitsa, Çernovtsı və (bəzi hesabatlara görə) Odessa vilayətlərindən Moldovaya daxil olub
- Floreşti rayonunda tapılan qalıqlar ilkin qiymətləndirməyə görə Rusiyanın "Gerbera" modelinə məxsusdur; bu, həmin modelin Moldova ərazisində ilk aşkar edilməsidir
- Şimal hava məkanı müvəqqəti bağlanıb və 07:46-da yenidən açılıb
- Prezident Maya Sandu: "Rusiyanın apardığı müharibə bütün Avropa üçün təhlükə yaradır. Biz bu müharibəni pisləyirik və Ukraynanın yanındayıq"
- Rumıniya qırıcılarını havaya qaldırıb, Suceava rayonunda dron qəzaya uğrayıb; Polşa da hərbi aviasiyasını qaldırıb
- Ukrayna PVO-nun məlumatına görə, hücum zamanı 4 "Zircon", 3 ballistik raket, 1 "Banderol" və 219 dron zərərsizləşdirilib
Bu niyə vacibdir
İnsident Rusiya-Ukrayna müharibəsinin qonşu dövlətin hava məkanına birbaşa təsirini göstərir və Moldovanın təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqları artırır. Bu, Rusiyanın "Gerbera" dronunun Moldova ərazisində ilk dəfə aşkar edilməsidir. Prezident hadisəni bütün Avropa üçün təhdid kimi qiymətləndirib. Qonşu Rumıniya qırıcılarını havaya qaldırıb, Polşa hərbi aviasiyanı qaldırıb, bu da regional təhlükəsizliyə təsiri təsdiqləyir. Moldovanın hərbi imkanları, əsasən fərdi kritik obyektlərin mühafizəsi üçün nəzərdə tutulmuş MANPADS, zenit pulemyotları və radioelektron mübarizə vasitələri ilə məhduddur ki, bu da ölkənin belə insidentlər qarşısında zəifliyini üzə çıxarır.
Nə baş verdi
Sentyabrın 23-dən 24-nə keçən gecə Rusiya Ukraynaya kütləvi hücum həyata keçirib, o cümlədən ballistik raketlərlə Kiyevə zərbə endirib. Bu hücumun fonunda Moldova sərhədçiləri səhər saatlarında hava məkanının pozuntularını qeydə alıblar. Saat 05:21-də Vinnitsa vilayətinin Velyka Kişnitsya kəndi istiqamətindən Soroka rayonunun Vasilkeu kəndinə doğru naməlum obyekt müşahidə edilib, sonradan Moldova hava məkanını tərk edib. Saat 06:14-də Çernovtsı vilayətinin Kelmentsi şəhərindən Briceni rayonunun Larga kəndinə doğru dron sərhədi keçib və təxminən iki dəqiqə sonra Ukrayna hava məkanına qayıdıb. Təxminən 06:35-də daha bir obyekt Vinnitsa vilayətinin Pri dnistrovia istiqamətindən Soroka rayonunun Volovets kəndinə doğru daxil olub və 06:45-də Floreşti rayonu üzərindən Gura-Kaynaruy-Lunga-Bəxrineşti-Gura-Kamençi marşrutu ilə uçub. Təxminən 06:58-də Vinnitsa vilayətinin Kodima şəhərindən Transnistriya istiqamətində Sokol kəndinə doğru dron uçub və 07:11-də Kamenka yaxınlığında Kuniça kəndi yaxınlığında müşahidə sistemlərindən itib. Təhlükəsizlik səbəblərinə görə şimal hava məkanı müvəqqəti bağlanıb və 07:46-da yenidən açılıb. Səhər saat 07:45 radələrində Şoldeneşti rayonunun Vadul-Raşkov sakinləri partlayışa bənzər güclü səslər barədə məlumat verib, ilkin məlumata görə bu səslər Dnestrin sol sahilindəki Kamenka istiqamətindən gəlib. Polis Floreşti rayonunun Çernitsa kəndi yaxınlığında ferma yanındakı sahədə partlayış yeri aşkar edib və orada Rusiyanın "Gerbera" modelinə uyğun xüsusiyyətlərə malik dron qalıqları tapıb. Mütəxəssislərin ilkin rəyinə görə, dron ağaca dəyərək yerə düşüb və partlayıb; dron quraşdırılmış kamera ilə təchiz olunub. İlkin məlumata görə, Moldovada xəsarət alanlar və ya həlak olanlar qeydə alınmayıb. Moldovanın Müdafiə Nazirliyi Rusiyanın Ukraynaya, o cümlədən Odessa vilayətinə hücumu kontekstində ən azı dörd dronun ölkənin hava məkanını pozduğunu bildirib. Prezident Maya Sandu sentyabrın 24-də Moldovanın hava məkanını dörd Rusiya dronunun pozduğunu və onlardan ən azı birinin ölkənin şimalında partladığını açıqlayıb. Sentyabrın 24-də səhər saatlarına olan məlumata görə, Kiyevə ballistik zərbə nəticəsində iki nəfər həlak olub, səkkiz nəfər yaralanıb. Ukrayna hava hücumundan müdafiə qüvvələri sentyabrın 23-ü axşamından etibarən hücumda istifadə olunan 4 "Zircon", 3 ballistik raket, 1 "Banderol" və 219 dronu zərərsizləşdirib. Rumıniya Ukrayna-Rumıniya sərhədi yaxınlığında dronlara görə qırıcılarını havaya qaldırıb, Suceava rayonunda dron qəzaya uğrayıb və yerli hakimiyyət orqanları məktəblərdə dərsləri dayandırıb. Polşa da Rusiyanın Ukraynaya hücumuna cavab olaraq hərbi aviasiyanı qaldırıb.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Bütün mənbələr Ukrayna mətbuatına aiddir və insidenti birbaşa Rusiyanın Ukraynaya hücumunun nəticəsi kimi təqdim edir. Hesabatlar sərhəd pozuntularının detallı xronologiyasına və tapılan dronun Rusiyanın "Gerbera" modeli kimi müəyyən edilməsinə diqqət yetirir, Rusiya mənşəyinə və hərbi istifadəsinə vurğu edir. Materiallar insidenti daha geniş Rusiyanın Ukraynaya gecə hücumu, o cümlədən Kiyevə ballistik zərbə və Ukrayna PVO-nun dörd "Zircon", üç ballistik raket, bir "Banderol" və 219 dronun zərərsizləşdirməsi kontekstində işıqlandırır. Hekayə həmçinin Rumıniya və Polşa kimi qonşu NATO və ABŞ dövlətlərinin təyyarə qaldırmasını vurğulayaraq regional təhlükəsizlik aspektini önə çəkir.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr arasında iki əsas fikir ayrılığı mövcuddur. Birincisi, dronların Moldovaya hansı istiqamətlərdən daxil olmasıdır: bir hesabat (məqalə 33817) yalnız Vinnitsa və Çernovtsı vilayətlərini qeyd edir, digər mənbələr və Moldova rəsmiləri Odessa vilayətini də daxilolma nöqtələri arasında göstərir. İkincisi, Moldovanın ərazisində neçə dronun partladığıdır: Prezident Maya Sandu ən azı birinin partladığını bildirib, lakin bir mənbə Moldova ərazisində iki dronun partladığını yazır.
Kontekst
Prezident Maya Sandunun sözlərinə görə, 2026-cı ilin əvvəlindən Moldovanın hava məkanının pozulmasının 39 halı qeydə alınıb, 2025-ci ildə isə bu rəqəm 17 olub ki, bu da artan tendensiyaya dəlalət edir. Sentyabrın 8-də Moldovada dron qeydə alınıb və sonradan məlum olub ki, həmin dron Moldova ərazisində Prezident Zelenskinin təyyarəsinə hücum etməyə cəhd göstərib. Sentyabrın 18-də Kişinyov yaxınlığında güclü partlayış baş verib və hadisə yerində dron qalıqları tapılıb. Moldova şimal hava məkanını insident zamanı müvəqqəti bağlayıb və 07:46-da yenidən açıb.