Zelenski yeni sanksiya paketlərinə sanksiya qoydu: 70 raket istehsalçısı, A7 kölgə bank şəbəkəsi və işğal edilmiş ərazilərdəki şirkətlər
2026-cı il oktyabrın 11-də Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Milli Təhlükəsizlik və Müdafiə Şurasının qərarlarını icra edən fərmanlar imzalayıb. Yeni sanksiya paketləri üç kateqoriyanı əhatə edir: İskander-M və Zircon qanadlı raketlərinin istehsalında iştirak edən 70 rusiyalı, maliyyə sanksiyalarından yan keçməyə kömək edən 28 şəxs və 27 hüquqi şəxs (o cümlədən kriptovalyuta mübadiləsi operatorları və A7 kölgə bank şəbəkəsinin rəhbərləri) və Ukraynanın müvəqqəti işğal edilmiş ərazilərində Rusiyanın maraqlarına xidmət edən 10 şəxs, 21 hüquqi şəxs və iki dəniz gəmisi.
Əsas məqamlar
- 11 oktyabr 2026: Prezident Zelenski №1035/2026, №1036/2026 və №1037/2026 nömrəli fərmanları imzalayıb
- Birinci siyahı: İskander-M və Tsirkon raketlərinin istehsalında iştirak edən 70 rusiyalı vətəndaş
- Votkinsk zavodu, Bakirev adına Maşınqayırma İnstitutu, Radar MMS, Granit-Elektron, Metafrax Chemicals kimi müəssisələrin işçiləri sanksiyaya məruz qalıb
- İkinci paket: sanksiyalardan yan keçməyə kömək edən 28 şəxs və 27 hüquqi şəxs, o cümlədən kriptovalyuta mübadiləsi operatorları
- A7 kölgə bank şəbəkəsinin şirkətlərinin rəhbərləri və sahibləri də sanksiya edilib — ABŞ bu şəbəkəyə əvvəlcədən sanksiya qoymuşdu
- Üçüncü paket: işğal edilmiş ərazilərdə Rusiyanın maraqlarına xidmət edən 10 şəxs, 21 şirkət və iki dəniz gəmisi
- №1037/2026 saylı fərmanla Qırğızıstan, Rumıniya və Belarus vətəndaşları da sanksiya siyahısına daxildir
Bu niyə vacibdir
Bu paket sanksiya təzyiqini müəssisələrdən fərdi mühəndislər, texnoloqlar və istehsal menecerlərinə — İskander və Tsirkon raketlərinin istehsal zəncirinin işçilərinə yönəldir. Maliyyə bloku ABŞ-ın əvvəllər sanksiya qoyduğu A7 kölgə bank şəbəkəsi ilə sinxronlaşdırılıb, bu da sanksiyalardan yayınma kanallarının bağlanması istiqamətində əlaqələndirilmiş beynəlxalq səy göstərir. İşğal edilmiş ərazilər paketi internet, TV, geoloji kəşfiyyat, elektronika və metal məhsulları istehsal edən, həmçinin resursları çıxaran şirkətləri və əməkdaşları əhatə edir. Ukrayna bunu 7 oktyabrda ABŞ-ın razılığa gəldiyi 743 şəxs və 826 şirkət əhatə edən ən böyük sanksiyalar siyahısından sonra beynəlxalq tərəfdaşlarla sinxronlaşdırma çərçivəsində təqdim edib.
Nə baş verdi
2026-cı il oktyabrın 11-də Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Milli Təhlükəsizlik və Müdafiə Şurasının qərarlarını icra edən üç fərman imzalayıb və onlar prezidentin saytında №1035/2026, №1036/2026 və №1037/2026 nömrələri ilə dərc edilib. Birinci sanksiya siyahısı İskander-M və Tsirkon qanadlı raketlərinin istehsalında iştirak edən 70 rusiyalı vətəndaşı əhatə edir; onlar Votkinsk zavodu, V.V.Bakirev adına Maşınqayırma İnstitutu, Radar MMS, Granit-Elektron, Anozit, Aviatek, Metafrax Chemicals, Altay, Nevinnomissk Azot, Azot, Salyut, Strila, VNIIR-Progress, Maşinostroitel, Avangard, Sverdlov və Morozov adına zavodlar, Voskresenski Aqreqat Zavodu, həmçinin Polyus və Submikron elmi-tədqiqat institutlarının işçiləridir. İkinci paket maliyyə sanksiyalarından yan keçməyə kömək edən 28 şəxs və 27 hüquqi şəxsi — kriptovalyuta mübadiləsi operatorları, mübadilə xidmətləri və onların rəhbərləri və sahibləri, o cümlədən A7 kölgə bank şəbəkəsinə aid şirkətlərin rəhbərləri və sahiblərini əhatə edir; ABŞ bu şəbəkəyə əvvəllər sanksiya qoymuşdu. Üçüncü paket Ukraynanın müvəqqəti işğal edilmiş ərazilərində Rusiyanın maraqlarına xidmət edən 10 şəxs, 21 hüquqi şəxs və iki dəniz gəmisini — əməkdaşları, internet və TV xidməti göstərənləri, geoloji kəşfiyyat aparanları, elektronika və metal məhsulları istehsal edənləri, həmçinin Ukraynanın təbii sərvətlərini çıxaranları hədəf alır. №1037/2026 saylı fərmanla Qırğızıstan, Rumıniya və Belarus vətəndaşları da sanksiya siyahısına daxildir. Prezidentin sanksiya siyasəti üzrə müşaviri Vladislav Vlasyuk qeyd edib ki, müəssisələr artıq Ukraynanın və bir çox tərəfdaşların sanksiyaları altındadır, lakin raketləri konkret insanlar yığıb və indi raket zəncirinin 70 əsas işçisi siyahıya əlavə olunub.
Kontekst
Bu paket Ukraynanın 2026-cı ildə davam edən sanksiya siyasətinin bir hissəsidir. 21 avqustda Zelenski sabiq deputat Yuri İvanyuşenko, «Maşa və Ayı» cizgi serialının yaradıcıları, həmçinin Rusiyanın müdafiə sənayesinə komponent təmin edən Rusiya və Çin müəssisələrinə qarşı sanksiya qoyub. 26 sentyabrda Rusiyanın işğal edilmiş ərazilərdə keçirdiyi «seçkilərə» kömək edənlər sanksiya edilib. 7 oktyabr 2026-cı ildə Aİ üzv dövlətlərinin səfirləri Rusiyanın hərbi-sənaye kompleksi ilə əlaqəli 743 şəxs və 826 şirkətə qarşı — Aİ-nin «ən böyük sanksiyalar siyahısı» adlandırılan paket üzrə razılığa gəlib; Aİ-nin xarici siyasət başçısı Kaya Kallas onu avqustun sonunda elan etmişdi, sentyabrda EEAS-ın ilkin təklifi sonda razılaşdırılmış siyahıdan bir şəxs və bir şirkət çox idi. Prezident Ofisinin məlumatına görə, sanksiya elanından əvvəlki həftə ərzində Rusiya Ukraynada 153 nəfəri öldürüb, 723 nəfəri yaralayıb və təxminən 1 450 aviabomba, 1 640-dan çox zərbə dronu və müxtəlif tipli 75 raket, o cümlədən ballistik raketlər istifadə edib.