Zelenski Kiyevə ballistik hücum zamanı Makron və Stubb ilə danışıqlar aparıb
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Rusiyanın Kiyevə ballistik zərbələri zamanı Fransa Prezidenti Emmanuel Makron və Finlandiya Prezidenti Aleksandr Stubb ilə ayrı-ayrı telefon danışıqları keçirib. Danışıqlarda əlavə hava hücumundan müdafiə paketlərinin zəruriliyi və Rusiya neft məhsullarına qarşı ABŞ sanksiyalarının zəifləməsindən yaranan çağırışlar müzakirə olunub. Zelenski birgə addımlarla Rusiyaya təzyiqin artırılmasını və energetika infrastrukturuna qarşı qarşılıqlı zərbələrin dayandırılmasını təklif edib.
Əsas məqamlar
- Zelenskinin Makronla söhbəti Rusiyanın Kiyevə şənbə günü ballistik hücumu zamanı baş tutub
- Zelenski Ukrayna üçün əlavə hava hücumundan müdafiə (ППО) paketlərinin zəruriliyini açıq şəkildə bildirib
- Zelenski yaxın günlərdə əlavə raket zərbələri üçün xüsusi təhlükə olduğunu deyib
- Makronla danışıqda Rusiya neft məhsullarına qarşı ABŞ sanksiyalarının zəifləməsindən yaranan çağırışlar müzakirə olunub
- Zelenski həmçinin Finlandiya Prezidenti Aleksandr Stubb ilə də telefon danışığı aparıb
- Finlandiya baş naziri ABŞ-Rusiya dizel yanacağı sövdələşməsini "dəhşətli məyusluq" adlandırıb
- Estoniya baş naziri Kristen Mixal ABŞ qərarını böyük səhv hesab edib və Ukraynanın Rusiya neft emalı zavodlarını xarabalığa çevirə bilməsi üçün dəstəyin artırılmasını çağırıb
Bu niyə vacibdir
Danışıq Rusiyanın Kiyevə aktiv ballistik hücumu zamanı baş tutduğundan, Ukraynanın hava hücumundan müdafiə ehtiyaclarının nə qədər kəskin olduğunu nümayiş etdirir. Zelenski Rusiya neft məhsullarına qarşı sanksiyaların yumşaldılmasına cavab olaraq Avropa ilə birgə təzyiq strategiyasını koordinasiya etməyə çalışıb — bu, Rusiya müharibə gəlirlərinin artması riskini daşıyır. Avropa liderlərinin ABŞ-Rusiya arasındakı sövdələşməni açıq tənqid etməsi transatlantik səviyyədə prinsipial fikir ayrılığını göstərir. Zelenskinin energetika infrastrukturuna qarşı qarşılıqlı zərbələrin dayandırılması təklifi sanksiyalar məsələsinə konkret cavab kimi irəli sürülüb.
Nə baş verdi
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Rusiyanın Kiyevə şənbə günü ballistik zərbələri zamanı Fransa Prezidenti Emmanuel Makronla telefon danışığı keçirib. Zelenski əlavə hava hücumundan müdafiə paketlərinin zəruriliyini vurğulayıb və yaxın günlərdə əlavə raket zərbələri üçün xüsusi təhlükə olduğunu bildirib. Tərəflər həmçinin Rusiya neft məhsullarına qarşı ABŞ sanksiyalarının zəifləməsindən yaranan çağırışları müzakirə edib; Zelenski cavab olaraq Rusiyaya qarşı birgə cəsarətli addımlarla təzyiqin artırılmasının vacibliyini ifadə edib.
Danışıq zamanı Zelenski Rusiyanın "müharibəni uzatmaq potensialına malik olmayacağını" hiss etməli olduğunu, koordinasiyanın konkret olduğunu və görüşlərin hazırlandığını deyib. Zelenski, həmçinin, Finlandiya Prezidenti Aleksandr Stubbla ayrıca telefon söhbəti aparıb və onu yeni Rusiya zərbələri barədə məlumatlandırıb, o cümlədən neft məhsulları ixracından əldə edilən əlavə Rusiya gəlirlərinin aqressiyanın maliyyələşdirilməsində istifadə oluna biləcəyini qeyd edib.
Kontekst olaraq, bir gün əvvəl ABŞ Prezidenti Donald Tramp Rusiya lideri Vladimir Putinlə danışıldığını və Rusiya dizel yanacağının ABŞ və dünya bazarlarına tədarükü barədə razılıq əldə olunduğunu açıqlayıb; sövdələşmə potensial olaraq 1,8 milyon ton Rusiya dizel ixracına şərait yarada bilər. Finlandiya baş naziri bu razılaşmanı "dəhşətli məyusluq" adlandırıb, Estoniya baş naziri Kristen Mixal isə bunu böyük səhv hesab edib və Rusiya neft emalı zavodlarını xarabalığa çevirmək üçün Ukraynaya dəstəyin artırılmasını çağırıb. Zelenski ABŞ qərarına cavab olaraq energetika infrastrukturuna qarşı qarşılıqlı zərbələrin dayandırılmasını təklif edib — Ukrayna Rusiya neft emalı zavodlarına hücum etməyəcək, əgər Rusiya Ukrayna energetika obyektlərinə zərbələri dayandırsa.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Ukrayna mənbələri hekayəni Zelenskinin diplomatik səyləri üzərindən qurur və onun Makron və Stubb ilə söhbətlərini Kiyevə davam edən Rusiya ballistik hücumu fonunda təcili koordinasiya kimi təqdim edir. ABŞ-ın Rusiya neft məhsulları ilə bağlı addımı ardıcıl olaraq "sanksiyaların zəifləməsi" kimi çərçivələnir və Zelenskinin birgə təzyiq və əlavə hava hücumundan müdafiə paketləri çağırışı ön plana çıxır.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr Finlandiya tərəfinin titulu ilə bağlı fərqlənir: bəzi hesabatlar sanksiyaları Zelenski ilə müzakirə edən şəxsi Finlandiya baş naziri kimi təqdim edir, digər faktlar isə Rusiya zərbələri və neft gəlirləri haqqında Zelenskinin məruzəçisi kimi Finlandiya Prezidenti Aleksandr Stubbu göstərir.
Kontekst
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Rusiya lideri Vladimir Putinlə danışdığını və Rusiya dizel yanacağının ABŞ və dünya bazarlarına tədarükü barədə razılıq əldə etdiyini bildirib; sövdələşmə potensial olaraq 1,8 milyon ton Rusiya dizel yanacağı ixracına şərait yarada bilər. Tramp razılaşmanı ABŞ-ın Hörmüz boğazına nəzarəti və Rusiya enerji resursları ilə bağlı yeni qərarlar vasitəsilə yanacaq qiymətlərinin aşağı salınması ilə əlaqələndirib. ABŞ-da bu qərar tənqid olunub, ekspertlər qiymətlərin düşməyəcəyindən şübhələnib və Lindsey Graham qanunu ilə potensial ziddiyyəti qeyd edib. Ukrayna rəsmiləri və beynəlxalq təşkilatlar Rusiyanın Ukrayna şəhərləri və mülki infrastrukturuna zərbələrini müharibə cinayəti kimi qiymətləndirir; Rusiya rəhbərliyi mülki şəxslərə qarşı qəsdən zərbələr endirildiyini inkar edir.