Avropa Komissiyası üzv dövlətlərin veto hüququnu məhdudlaşdırmaq üçün islahat paketi hazırlayır
Avropa Komissiyası Lissabon Müqaviləsini dəyişdirmədən Aİ-nin 27 üzvdən artıq ölkəyə genişlənməsinə imkan yaratmaq üçün üzv dövlətlərin veto hüququnu aradan qaldırmağa və səsvermənin xüsusi əksəriyyət prinsipi əsasında qərar qəbulunu genişləndirməyə yönəlmiş islahat paketi üzərində işləyir. Planı sentyabrın sonunda, daha geniş genişlənmə strategiyasının qiymətləndirilməsi isə oktyabrın 6-da təqdim ediləcək.
Əsas məqamlar
- Avropa Komissiyası üzv dövlətlərin milli veto hüququnu baypas etmək üçün qərar qəbulu mexanizminin islahatını təklif edəcək.
- Komissiyanın sədri Ursula von der Leyen planı növbəti həftə Lissabon Müqaviləsinə dəyişiklik etmədən təqdim edəcək.
- Namizəd ölkələrin üzvlük prosesinin bir çox aralıq mərhələlərində 27 ölkə arasında yekdillik tələbini aradan qaldırmaq üçün keçid hüquqi müddəalarından istifadə təklif olunur.
- Səsvermənin xüsusi əksəriyyət prinsipi – blokun əhalisinin üçdə ikisini təmsil edən 15 ölkə – daha geniş sahələrə, o cümlədən sanksiyalar, insan hüquqları, müdafiə və təhlükəsizlik, vergidən yayınma sahələrinə tətbiq olunacaq.
- Bu dəyişikliklər Ukrayna, Monteneqro, Şimali Makedoniya, Moldova və Albaniyanın üzvlük prosesini sürətləndirə bilər.
- İslahatın qəbulu özü 27 üzv dövlətin yekdil razılığını tələb edir; mövcud üzvlərin müqaviməti ilə üzləşə bilər.
- Avropa Komissiyası gələcək genişlənmənin Aİ-nin əsas siyasətlərinə təsirinin qiymətləndirilməsini oktyabrın 6-dək təxirə salıb.
Bu niyə vacibdir
Avropa İttifaqının qərar qəbulu mexanizminin islahatı son onillikdə Aİ-nin daxili fəaliyyətində ən böyük dəyişiklik ola bilər. Yekdilliyin əvəzinə səsvermənin xüsusi əksəriyyət prinsipinin tətbiqi sahələrinin genişləndirilməsi – xüsusilə sanksiyalar, insan hüquqları, müdafiə və vergi sahələrində – bir neçə üzv dövlətin üzvlük prosesini bloklaya bilməməsi deməkdir. Bu, Ukrayna və digər namizəd ölkələr üçün Aİ-yə yolun açılmasını sürətləndirə bilər, lakin islahatın özü yekdil razılıq tələb etdiyindən mövcud üzvlərin müqaviməti ilə üzləşə bilər.
Nə baş verdi
Avropa Komissiyası üzv dövlətlərin milli veto hüququnu baypas etməyə və üzvlük prosesinin bir çox aralıq mərhələlərində yekdillik tələbini aradan qaldırmağa yönəlmiş islahat paketi hazırlayır. Komissiyanın sədri Ursula von der Leyen planı növbəti həftə, Lissabon Müqaviləsinə dəyişiklik etmədən, təqdim edəcək. Təklif edilən dəyişikliklərə aşağı səsvermənin xüsusi əksəriyyət həddinin – blokun əhalisinin üçdə ikisini təmsil edən 15 ölkə – sanksiyalar, insan hüquqları, müdafiə və təhlükəsizlik, vergidən yayınma kimi daha geniş sahələrə tətbiqi daxildir. Mənbə – Rapporteur nəşri, daxili layihələrə istinadən. Avropa Komissiyası, gələcək genişlənmənin Aİ-nin əsas siyasətlərinə təsirinin qiymətləndirilməsini oktyabrın 6-dək təxirə salıb; qərar qəbulu komponenti daha geniş sənədin ayrıca hissəsi kimi təqdim olunacaq. Aİ həmçinin Monteneqro, Ukrayna, Moldova və Albaniya üçün üzvlük xəritələri hazırlayır.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Təqdim olunan hər iki material ukraynadilli mediadır və diqqəti Aİ-nin təklif olunan islahatına və onun Ukraynanın üzvlük prosesinə potensial təsirinə yönəldir, xüsusən də milli veto hüququnun aradan qaldırılmasının Kiyev üçün hansı perspektivlər açacağına.
Kontekst
Avropa Komissiyası gələcək Aİ genişlənməsinin əsas siyasətlərə təsirinin qiymətləndirilməsini oktyabrın 6-dək təxirə salıb. Aİ ayrıca olaraq, Avropa inteqrasiyasında lider sayılan Monteneqro, Ukrayna, Moldova və Albaniya üçün üzvlük xəritələri hazırlayır. Genişlənmə strategiyasının qərar qəbulu komponenti daha geniş sənədin ayrıca hissəsi kimi təqdim olunacaq.