ABŞ nümayəndələri Kiyevdə Zelenski ilə danışıqlar keçirib – qış paketi və sülh formatı müzakirə olunub
ABŞ-ın xüsusi nümayəndələri Stiv Vitkoff və Cared Kuşner sentyabrın 6-da Kiyevdə Prezident Zelenski və Avropa tərəfdaşları ilə üç raund danışıq aparıblar. Müzakirələr Ukraynaya qış paketi – hava hücumundan müdafiə, enerji dəstəyi və ABŞ LNG-si – tədarükü, təhlükəsizlik və iqtisadi zəmanətlər, Donbas da daxil ərazi məsələsi və Ukrayna–ABŞ–Rusiya üçtərəfli formatına qayıdış üzərində cəmlənib. Vitkoff və Kuşner qışa qədər sülhə nail olmağa çalışdıqlarını bildiriblər.
Əsas məqamlar
- ABŞ-ın xüsusi nümayəndələri Stiv Vitkoff və Cared Kuşner sentyabrın 5-də Moskvada Putinlə, sentyabrın 6-da isə Kiyevdə Zelenski ilə görüşüblər.
- Zelenski danışıqları "substantiv" adlandırıb və Ukraynanın qış dəstəyi – hava hücumundan müdafiə, enerji dəstəyi və ABŞ LNG-si – alacağına ümid etdiyini bildirib.
- Zelenski müharibənin qış aylarında da davam edəcəyini güman etdiyini deyib.
- Kuşner ABŞ-ın təxminən altı ay əvvəl istifadə olunmuş Ukrayna–ABŞ–Rusiya üçtərəfli formatına qayıtmaq istədiyini söyləyib.
- Vitkoff ABŞ-ın diplomatik, hərbi deyil, sülh yolu ilə həll axtardığını və hər iki tərəfin güzəştə getməli olacağını bildirib.
- Kuşner Trampın onu "sülh paketi" hazırlamağı tapşırdığını, ABŞ vitse-prezidentinin və Dövlət katibi Marko Rubionun da bu işə cəlb olunduğunu deyib.
- Zelenski Donbas da daxil ərazi məsələsinin açıq qaldığını və bunun liderlər səviyyəsində həll olunmalı olduğunu söyləyib.
Bu niyə vacibdir
ABŞ eyni vaxtda həm Rusiya, həm də Ukrayna ilə birbaşa danışıqlar aparır və qışa qədər sülh sazişinə nail olmağı hədəfləyir. Ukrayna üçün hava hücumundan müdafiə, enerji dəstəyi və LNG tədarükü daxil konkret qış paketi onun Rusiya hücumlarına davam gətirmək qabiliyyəti üçün mərkəzi əhəmiyyətə malikdir. Eyni zamanda, Donbas da daxil ərazi məsələsi həll olunmamış qalır və bunun liderlər səviyyəsində həll olunacağı gözlənilir. Ukrayna–ABŞ–Rusiya üçtərəfli formatına qayıdış danışıqların strukturunda potensial dəyişikliyə işarə edir, Avropa tərəfdaşları isə ayrıca sessiyalara cəlb olunublar.
Nə baş verdi
Sentyabrın 5-də ABŞ-ın xüsusi nümayəndələri Stiv Vitkoff və Cared Kuşner Moskvada Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə görüşüblər – Rusiya dövlət mediasına görə görüş təxminən üç saat davam edib. Sentyabrın 6-da onlar Kiyevdə Prezident Volodimir Zelenski ilə danışıqlar aparıblar; Zelenski bunları substantiv adlandırıb. Müzakirələrin əsas mövzusu Ukraynaya qış dəstəyi – hava hücumundan müdafiə sistemləri, enerji dəstəyi və ABŞ mayeləşdirilmiş təbii qazının (LNG) istifadəsi – olub. Zelenski müharibənin qışda da davam edəcəyini güman etdiyini bildirib. Tərəflər həmçinin təhlükəsizlik zəmanətlərini, Ukraynanın bərpası üçün iqtisadi zəmanətləri və "sərvət planını" müzakirə ediblər. Zelenski Donbas da daxil ərazi məsələsinin açıq qaldığını və liderlər səviyyəsində həll olunmalı olduğunu deyib. Kuşner ABŞ-ın təxminən altı ay əvvəl istifadə olunmuş Ukrayna–ABŞ–Rusiya üçtərəfli formatına qayıtmaq istədiyini söyləyib. Vitkoff hər iki tərəfin güzəştə getməli olacağını qeyd edib, Kuşner isə Trampın "sülh paketi" hazırlamağı tapşırdığını və ABŞ-ın vitse-prezidenti ilə Dövlət katibi Marko Rubionun da bu işə cəlb olunduğunu bildirib. Ağ Ev nümayəndəsi konkret növbəti addımların yaxın həftələrdə elan olunacağını deyib. Ukrayna, ABŞ və Avropa tərəfdaşları yaxın gələcəkdə danışıqları davam etdirmək üçün görüşməyi razılaşdırıblar; növbəti raund ABŞ-da, Avropada və ya Kiyevdə keçirilə bilər.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Ukrayna mənbələri danışıqları Zelenskinin bəyanatları üzərindən işıqlandırır və görüşləri substantiv, Ukraynanın konkret ehtiyacları – hava hücumundan müdafiə, enerji dəstəyi və LNG – üzərində cəmlənmiş kimi təqdim edir. Onlar Avropa iştirakını xüsusi qeyd edir, Donbas kimi ərazi məsələlərinin liderlər səviyyəsində həll olunmalı olduğunu vurğulayır və Ukraynanın son 10–12 ayda cəbhədə, xüsusən şərqdə mövqelərini gücləndirdiyini ön plana çəkirlər. Eyni zamanda, Rusiyanın seçkilərdən sonra şərq istiqamətində yeni səfərbərlik keçirəcəyi gözləntisi ifadə olunur. Davam edən ABŞ iştirakı müsbət qiymətləndirilir, lakin Kiyev üzərindəki hazırkı "hava sükutu"na baxmayaraq hava hücumundan müdafiənin təcili məsələ olaraq qaldığı vurğulanır.
Beynəlxalq mənbələr bu barədə necə yazır
Beynəlxalq agentlik – APA – danışıqları ilk növbədə Kuşnerin bəyanatları üzərindən təqdim edir, ABŞ-ın "sülh paketi" hazırlamasına və qışa qədər sülhə nail olmaq səylərinə diqqət yönəldir. Bu çərçivə Ukrayna–ABŞ–Rusiya üçtərəfli formatına qayıdışı ön plana çəkir, ABŞ-ın diplomatik – hərbi deyil – həll yolu axtardığını vurğulayır və hər iki tərəfin güzəştə getməli olacağını qeyd edir.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr Vitkoff və Kuşnerin Kiyevdə bir və ya iki sessiya keçirməsində fərqlənir: bəziləri ayrı-ayrılıqda Ukrayna tərəfi və Avropa tərəfdaşları ilə iki sessiyanı təsvir edir, digərləri isə ümumilikdə amerikalılarla üç raund danışıq keçirildiyini bildirir.
Kontekst
Eyni dövrdə Ukrayna, ABŞ və üçüncü tərəfin milli təhlükəsizlik müşavirlərinin üçtərəfli görüşü keçirilib. Kuşner Trampın "sülh paketi" hazırlanmasını tapşırdığını, ABŞ administrasiyasının – o cümlədən vitse-prezidentin və Dövlət katibi Marko Rubionun – bu işə cəlb olunduğunu söyləyib. Rusiya dövlət mediasına görə ABŞ nümayəndələrinin Moskvada Putinlə görüşü təxminən üç saat davam edib. Ağ Ev nümayəndəsi Radiosvobodaya konkret növbəti addımların yaxın həftələrdə elan olunacağını deyib. Zelenski Ukraynanın son 10–12 ayda, xüsusən şərqdə cəbhədə mövqelərini gücləndirdiyini bildirib və Rusiyanın seçkilərdən sonra şərq istiqamətində səfərbərlik keçirəcəyini gözləyir.