Putinin xüsusi elçisi Dmitriev Vaşinqtonda ABŞ rəsmiləri ilə danışıqlar aparıb
Rusiya prezidenti Vladimir Putinin xüsusi elçisi Kirill Dmitriev sentyabrın 28-də Vaşinqtonda ABŞ rəsmiləri ilə görüşüb. Reuters-a danışan adsız Ağ Ev mənbəyi görüşü "konstruktiv" adlandırıb. Tərəflər Ukraynadakı müharibənin başa çatdırılmasını və müharibədən sonrakı dövr üçün ABŞ-Rusiya enerji təşəbbüslərini müzakirə ediblər. Dmitriev həm də Rusiyanın suveren fondunun — RDIF-in rəhbəridir.
Əsas məqamlar
- Putinin xüsusi elçisi Kirill Dmitriev sentyabrın 28-də Vaşinqtonda ABŞ rəsmiləri ilə danışıqlar aparıb
- Reuters-a danışan adsız Ağ Ev mənbəyi görüşü "konstruktiv" adlandırıb
- Müzakirələr Ukrayna ilə müharibənin başa çatdırılmasını və müharibədən sonra ABŞ-Rusiya enerji təşəbbüslərini əhatə edib
- Dmitriev ABŞ Xəzinədarlıq Nazirliyinin və Energetika Nazirliyinin nümayəndələri ilə görüşüb
- Dmitriev həm də Rusiyanın suveren fondunun (RDIF) rəhbəridir
- Dmitrievin səfəri sentyabrın 22-də Trampın Zelenski ilə BMT Baş Assambleyası çərçivəsində keçirdiyi görüşdən sonra baş tutub
- Oktyabrda yeni üçtərəfli ABŞ-Ukrayna-Rusiya görüşünün keçirilməsi gözlənilir
Bu niyə vacibdir
Bu görüşlər Putinin yüksək səviyyəli elçisi ilə ABŞ rəsmiləri arasında birbaşa təması və müharibənin bitməsi ilə yanaşı, xüsusilə enerji sektorunda iqtisadi əməkdaşlığın araşdırıldığını göstərir. Vaşinqton danışıqları Trampın Zelenski ilə BMT Baş Assambleyasında keçirdiyi görüşdən və Rubionun Lavrovla taxıl və enerji daşıyıcılarına dair məhdud atəşkəsi əhatə edən görüşündən sonra baş tutub. Oktyabrda gözlənilən üçtərəfli ABŞ-Ukrayna-Rusiya görüşü bu danışıqların daha geniş diplomatik prosesin başlanğıcı ola biləcəyini göstərir.
Nə baş verdi
Rusiya prezidenti Vladimir Putinin xüsusi elçisi və RDIF-in rəhbəri Kirill Dmitriev sentyabrın 28-də, bazar ertəsi, Vaşinqtonda ABŞ Xəzinədarlıq Nazirliyinin və Energetika Nazirliyinin nümayəndələri ilə görüşüb. Reuters-a danışan adsız Ağ Ev mənbəyi görüşü "konstruktiv" adlandırıb. Tərəflər Ukrayna ilə müharibənin başa çatdırılmasını və müharibədən sonrakı dövr üçün ABŞ-Rusiya enerji təşəbbüslərini müzakirə ediblər. Bu, Dmitrievin sentyabrın 24-də Nyu-Yorkda ABŞ-ın xüsusi elçiləri Stiv Vitkoff və Cared Kuşnerlə keçirdiyi görüşdən sonra baş tutub. Həmin görüşdə də ABŞ-Rusiya ikitərəfli əməkdaşlığı və müharibənin bitməsi müzakirə olunub. Dmitrievin Vaşinqton səfəri sentyabrın 22-də Trampın Zelenski ilə BMT Baş Assambleyası çərçivəsində Nyu-Yorkda keçirdiyi görüşdən bir həftə sonra baş verib. Görüşdən sonra Tramp Rusiya-Ukrayna razılaşmasının əldə olunacağını və Putinin görüşməyə hazır olduğunu deyib. Zelenski isə Ukraynanın qarşılıqlılıq şərti ilə enerji atəşkəsinə hazır olduğunu, ABŞ-ın birtərəfli dayandırmağı xahiş etmədiyini bildirib və müharibənin qışdan əvvəl bitəcəyinə ümid edib. Sentyabrın 23-də Rubionun Lavrovla görüşündən sonra hər iki tərəf taxıl və enerji daşıyıcıları ilə bağlı məhdud atəşkəsə maraq göstərib. Sonuncu üçtərəfli ABŞ-Ukrayna-Rusiya görüşü fevralda baş tutub və danışıqlar o vaxtdan bəri faktiki olaraq dayanıb. Oktyabrda yeni üçtərəfli görüş gözlənilir.
Beynəlxalq mənbələr bu barədə necə yazır
İngilisdilli beynəlxalq agentlik hesabatı hadisəni daha neytral şəkildə, "Ukrayna müharibəsi və enerji təşəbbüsləri" haqqında danışıqlar kimi təqdim edir, elçinin Putinlə əlaqəsini xüsusi vurğulamadan, görüşün "konstruktiv" adlandırılmasını isə ABŞ rəsmisinə aid edir. Beynəlxalq mediada Trampın Rusiya-Ukrayna razılaşması gözlədiyinə və Putinin "görüşməyə hazır" olduğuna dair açıqlamalarına, həmçinin Rubionun taxıl və enerji daşıyıcıları ilə bağlı məhdud atəşkəs barədə sözlərinə daha çox yer verilir.
Mənbələr nədə fərqlənir
Nyu-Yorkda keçirilmiş və Dmitrievin iştirak etdiyi görüşlərin Ukrayna nümayəndələrini əhatə edib-etmədiyi barədə fikir ayrılığı mövcuddur. Bəzi erkən hesabatlarda görüşdə Kirillo Budanov, Rüstəm Umərov, Cared Kuşner, Stiv Vitkoff və Kirill Dmitrievin iştirak edə biləcəyi, enerji atəşkəsi və monitorinq mexanizmlərinin müzakirə oluna biləcəyi bildirilirdi. Lakin Ukrayna Prezident Ofisi bu məlumatı təkzib edib; prezidentin müşaviri Dmitro Litvin sentyabrın 24-də Ukrayna nümayəndə heyətinin artıq geri qayıtdığını açıqlayıb. Bundan əlavə, Dmitrievin Vitkoff və Kuşnerlə Nyu-York görüşünün dəqiq tarixi barədə də fikir ayrılığı var: bir mənbə görüşü sentyabrın 24-ə, digəri isə sentyabrın 25-ə aid edir.
Kontekst
Dmitriev həm Putinin xüsusi elçisi, həm də Rusiya suveren fondunun — RDIF-in rəhbəridir. Sentyabrın 28-də Vaşinqtona səfəri sentyabrın 22-də BMT Baş Assambleyasının 81-ci sessiyası çərçivəsində Tramp və Zelenskinin Nyu-Yorkda keçirdiyi görüşdən sonra baş tutub. Tramp həmin görüşdə Rusiya-Ukrayna razılaşması gözlədiyini və Putinin "görüşməyə hazır" olduğunu bildirib. Sentyabrın əvvəlində ABŞ-ın xüsusi elçiləri Stiv Vitkoff və Cared Kuşner Moskvaya səfər edərək Putinlə üç saatlıq görüş keçiriblər, sonra isə ilk dəfə Kiyevə səfər ediblər. Dmitriev həmçinin sentyabrın sonlarında Vitkoff və Kuşnerlə Nyu-Yorkda görüşüb; həmin görüşlərdə ABŞ-Rusiya ikitərəfli əməkdaşlığı və müharibənin bitməsi müzakirə olunub. Sonuncu üçtərəfli ABŞ-Ukrayna-Rusiya görüşü fevralda baş tutub, danışıqlar o vaxtdan bəri faktiki olaraq dayanıb.