Ukrayna və Rusiya Oleqki və ətraf kəndlərdən mülki şəxslərin təxliyəsi üzrə danışıqların son detallarını razılaşdırır
Ukrayna İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Dmitri Lubinets bildirib ki, Ukrayna və Rusiya Xerson vilayətinin Rusiya tərəfindən işğal olunmuş Oleqki icması və yaxınlıqdakı altı yaşayış məntəqəsindən mülki şəxslərin Ukrayna hökuməti tərəfindən nəzarət olunan ərazilərə təxliyəsinin son detallarını razılaşdırır. Onun sözlərinə görə, danışıqlar gündəlik davam edir, lakin hələ də çətin məsələlər qalır və konkret nəticələr tezliklə gözlənilir.
Əsas məqamlar
- Ukrayna İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Dmitri Lubinets «Ekspresso» telekanalında Rusiya tərəfinin Ukraynanın əvvəl irəli sürdüyü bütün təklifləri işlədiyini bildirib
- Təxliyə Oleqki və ətrafındakı altı yaşayış məntəqəsini əhatə edir və eyni vaxtda həyata keçirilməlidir
- Ukrayna tərəfinin qiymətləndirməsinə görə, Oleqki və ətrafında 200 uşaq da daxil olmaqla təxminən 6 min mülki şəxs qala bilər
- Yalnız Oleqki şəhərində 2 minə qədər insanın qaldığı bildirilir
- Lubinets danışıqlarda hələ də çətin məsələlərin qaldığını və yaxın vaxtlarda konkret nəticələrin gözlənildiyini deyib
- 16 oktyabrda Papa XIV Lev Vladimir Putinlə telefon danışığı apararaq Oleqkiyə yardım çatdırılması və mülki şəxslərin təxliyəsi üçün atəşkəsin təşkilini xahiş edib
- 4 oktyabr gecəsi Milli Qvardiya qoşunları dronlar vasitəsilə işğal olunmuş Oleqkiyə ikinci dəfə humanitar yardım — təxminən 4 ton yük — çatdırıb
Bu niyə vacibdir
Oleqkidən mümkün təxliyə Xerson vilayətinin Rusiya tərəfindən işğal olunmuş ərazisində aylardır davam edən humanitar böhranı bitirə bilər. İcma və ətraf ərazilərdə 200 uşaq da daxil olmaqla 6 minə yaxın mülki şəxs qala bilər. Papa XIV Lev-in Vladimir Putinlə telefon danışığı edərək atəşkəs və təxliyə istəməsi məsələyə beynəlxalq diqqət artırıb. Ukrayna Milli Qvardiya qoşunları artıq iki dəfə dronlar vasitəsilə humanitar yardım çatdırıb ki, bu da mühasirədə qalan şəhərə diqqəti cəlb edib.
Nə baş verdi
Ukrayna İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Dmitri Lubinets «Ekspresso» telekanalında bildirib ki, Ukrayna və Rusiya Xerson vilayətinin Rusiya tərəfindən işğal olunmuş Oleqki icmasından və altı qonşu yaşayış məntəqəsindən mülki şəxslərin Ukrayna hökuməti tərəfindən nəzarət olunan ərazilərə təxliyəsinin son detallarını razılaşdırır. Onun sözlərinə görə, Rusiya tərəfi Ukraynanın əvvəl irəli sürdüyü bütün təklifləri işləyib və danışıqlar gündəlik davam edir. Lubinets müzakirələrdə hələ də çətin məsələlərin qaldığını və yaxın günlərdə konkret nəticələrin gözlənildiyini deyib. Ukrayna tərəfinin qiymətləndirməsinə görə, Oleqki və ətraf yaşayışı binalarında 200-ə qədər uşaq da daxil olmaqla, təxminən 6 min mülki şəxs qala bilər, yalnız Oleqki şəhərində isə 2 minə qədər insanın qaldığı bildirilir. Təxliyə eyni vaxtda Oleqki və altı yaxın yaşayış məntəqəsini əhatə edən atəşkəs rejimi tələb edir.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Altı mənbə də Ukraynaya aiddir və hamısı Ukrayna İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Dmitri Lubinets-in «Ekspresso» telekanalındakı çıxışı ətrafında cəmlənir. Ukrayna mətbuatı vəziyyəti Rusiya işğalı və mühasirəsi səbəbindən yaranan humanitar fəlakət kimi təqdim edir, mülki əhalinin əzabını və Rusiya maneələriliklərini — yolların minalanması və təxliyə olunanlara dron zərbələri — vurğulayır. Materiallarda həmçinin Milli Qvardiyanın iki dron əsaslı humanitar çatdırılması və Xarici İşlər naziri Andrey Sibiqanın beynəlxalq iştirak çağırışları, eləcə də Prezident Vladimir Zelenskinin Oleqkidəki hadisələri soyqırım kimi xarakterizə etməsi kimi Ukraynanın diplomatik səyləri qeyd edilir. Çərçivədə Ukraynanın danışıqlarda «mümkün qədər irəlilədiyi», ləngimələrə və qalan çətin məsələlərə görə isə məsuliyyətin Rusiya tərəfinə aid olduğu göstərilir.
Mənbələr nədə fərqlənir
Mənbələr Oleqkidə qalan mülki şəxslərin sayı ilə bağlı fərqlənir: Ukrayna tərəfinin qiymətləndirməsinə və Lubinetsin sözlərinə görə bu rəqəm 2 minə qədərdir, Xarici İşlər naziri Andrey Sibiqa isə 17 oktyabrda təxminən 1700 nəfərin şəhərdə bloklandığını bildiribdir. Bundan əlavə, işğal olunmuş Oleqkiyə son ərzaq çatdırılmasının ili bəzi Ukrayna mənbələrində 2026-cı il kimi göstərilir, digər hesabatlarda isə yalnız «mayın sonu» qeyd olunur, il göstərilmir.
Kontekst
Oleqki 2022-ci ildən Rusiya işğalı altındadır və cəbhə xəttinə yaxın boz zona yerləşir. 19 sentyabrda Ukraynadakı dini liderlər şəhərin humanitar fəlakət astanasında olduğunu bəyan edib. İşğal olunmuş şəhərə son ərzaq çatdırılması mayın sonunda olub, Rusiya qüvvələri isə sakinlərin çıxışına mane olur. 4 oktyabr gecəsi Ukrayna Milli Qvardiya qoşunları dronlar vasitəsilə təxminən 4 ton humanitar yükün ikinci çatdırılmasını həyata keçirib. 16 sentyabrda Almaniyanın «Bild» qəzeti Oleqkinin humanitar blokadada olduğunu yazıb. 1 oktyabrda ATƏT öz iclasında Oleqkidəki humanitar fəlakəti nəzərdən keçirib. Bundan əvvəl, 16 sentyabrda Lubinets Rusiyanın uzun müddət təxliyə missiyasını keçirməyə hazır olduğunu təsdiqləmədiyini söyləmişdi.