Ukrayna rəsmisi: Rusiyanın Rassvet peyk konstellyasiyası pilotsuz təyyarə və raketləri onlayn idarə edə bilər
Ukrayna Prezidentinin texnoloji məsələlər üzrə müşaviri Serhiy Beskrestnov (Flash) xəbərdarlıq edib ki, Rusiyanın Rassvet peyk konstellyasiyası "Shahed" tipli pilotsuz təyyarələri və raketləri onlayn idarə etmək imkanı yarada bilər. O, bunu Ukrayna üçün "kiçik fəlakət" adlandırıb və vaxtında radiotexniki mübarizə (РЕБ) sisteminin qurulmasının zəruriliyini vurğulayıb.
Əsas məqamlar
- 20 sentyabr 2026-cı ildə Serhiy Beskrestnov Rusiyanın peyklər vasitəsilə "Shahed" tipli PUA və raketləri onlayn idarə edə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.
- Beskrestnov bu ssenarini Ukrayna üçün "kiçik fəlakət" adlandırıb.
- O, Rusiyanın mühərrik problemlərini həll edərək Rassvet peyklərini lazımi orbitlərə çatdıracağına əmin olduğunu bildirib.
- Beskrestnov qeyd edib ki, bir il ərzində Ukrayna Silahlı Qüvvələri Rusiyanın zərbə PUA-larında istifadə etdiyi Mesh-modem texnologiyasına qarşı sistemli mübarizə aparmayıb.
- 19 iyul 2026-cı ildə ikinci qrup 16 Rassvet peyki buraxılıb; 31 avqust tarixinə onların heç biri planlaşdırılan 550 km orbitə çatmayıb.
- Martın 24-də buraxılan ilk 16 peykdən 12-si 550 km hündürlüyünə çatıb və avqustun sonunadək orada qalıb.
- Beskrestnov xəbərdarlıq edib ki, kritik infrastruktur obyektləri artıq radiotexniki mübarizə vasitələri ilə əhatə olunmalıdır, lakin bunun sürətli və ucuz olmayacağını qeyd edib.
Bu niyə vacibdir
Peyklər vasitəsilə zərbə PUA-larının və raketlərin onlayn idarəsi Rusiyaya hədəfləri real vaxt rejimində dəyişdirmək imkanı verəcək ki, bu da hazırkı Ukrayna hava hücumundan müdafiə və radiotexniki mübarizə yanaşmalarını sarsıda bilər. İndi xəbərdarlıq xarakteri daşıyan bu təhdid, peyk konstellyasiyası tam işlək vəziyyətə gəldikdə ciddi strateji problemə çevrilə bilər.
Nə baş verdi
20 sentyabr 2026-cı ildə Ukrayna Prezidentinin texnoloji məsələlər üzrə müşaviri Serhiy Beskrestnov (Flash) Rusiyanın Rassvet peyk konstellyasiyasının yaradılmasının Ukrayna üçün ciddi təhlükə yarada biləcəyini bildirib. Onun sözlərinə görə, peyk əlaqəsi sayəsində Rusiya "Shahed" tipli PUA-ları və raketləri onlayn idarə edə, hədəfləri real vaxtda dəyişdirə biləcək. Beskrestnov bunu "kiçik fəlakət" adlandırıb və qeyd edib ki, Rusiya mühərrik problemlərini həll edərək peykləri lazımi orbitlərə çatdıracaq. O, həmçinin bir il ərzində Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Rusiyanın Mesh-modem texnologiyasına qarşı sistemli mübarizə aparmadığını vurğulayıb, tək bir "Anqara" raketinin buraxılışı ilə peyk konstellyasiyasının yarısının orbitə çıxarıla biləcəyini güman edib və kritik infrastrukturun radiotexniki mübarizə (РЕБ) vasitələri ilə əhatə olunmasının zəruriliyini, lakin bunun sürətli və ucuz olmayacağını qeyd edib.
Ukrayna mənbələri bu barədə necə yazır
Hər iki Ukrayna mənbəyi (NV və ZN.UA) Beskrestnovun xəbərdarlığını milli təhlükəsizlik üçün təcili siqnal kimi təqdim edir, ən pis ssenarini ("kiçik fəlakət") ön plana çəkir və kritik infrastrukturun dərhal radiotexniki mübarizə vasitələri ilə əhatə olunmasının vacibliyini vurğulayır.
Kontekst
Rusiya 1 fevral 2026-cı ildə Starlink əlaqəsinə çıxışını itirib və bunun ardınca daxili Rassvet proqramını Starlink analoqu kimi inkişaf etdirməyə başlayıb. Rusiyanın "Byuro 1440" şirkəti ilk 16 Rassvet peykini 24 martda, ikinci qrup 16 peyki isə 19 iyulda buraxıb. 31 avqust tarixinə ikinci qrup peyklərin heç biri planlaşdırılan 550 km orbitə çatmayıb, halbuki ilk qrupdan 12 peyk həmin hündürlüyə çataraq avqustun sonunadək orada qalıb. ISW ikinci qrupun uğursuzluğunun Moskvanın lazımi buraxılış tempi üçün hazır olmadığını göstərdiyini qeyd edib. Ukrayna Müdafiə Nazirliyinin Baş Kəşfiyyat İdarəsinin müavini Vadim Skibitskinin sözlərinə görə, Rusiya 2027-ci ilə qədər 292 Rassvet peykini orbitə çıxarmağı, 2035-ci ilə qədər isə konstellyasiyanı 924 peykə qədər genişləndirməyi planlaşdırır.